Veen red je niet alleen

Wie houdt niet van de groene weides met blauwe sloten in Friesland, Noord- en Zuid-Holland? Het zijn de veenweiden waar koeien grazen en in de lente de grutto broedt. Ik groeide op zo’n gebied; in Waterland. En ik woon er nog steeds. Midden tussen de veenweiden.

Bijna een jaar geleden werd ik Tweede Kamerlid voor GroenLinks. In mijn portefeuille zitten onder andere landbouw en natuur. Naast de debatten over actuele kwesties, wilde ik me ook graag verdiepen in een onderwerp. Ik koos een onderwerp dat mij na aan het hart ligt: de bodemdaling in het veen.

Veen is een pakket aan oude plantenresten dat opgebouwd is in duizenden jaren tijd. Om koeien te laten grazen op het gras op het veen, worden de waterpeilen verlaagd. Dan doen we al honderden jaren. Anders zouden de koeien (en later tractoren) wegzakken in de prut. Door de verlaging van het waterpeil klinkt het veen in. Om droge voeten te houden moet het peil daarna weer worden verlaagd. Het is een vicieuze cirkel die de afgelopen honderden jaren gezorgd voor een bodemdaling van enkele meters.

Bij de inklinking van het veen komt CO2 vrij. En niet zo’n beetje: de jaarlijkse CO2-uitstoot uit onze groene weiden is ongeveer net zoveel als de jaarlijkse CO2-uitstoot uit 2 miljoen auto’s of 2 kolencentrales. In het licht van de klimaatverandering en beperking van CO2-uitstoot is het dus goed ook te kijken naar het veen. Want wanneer je de waterpeilen niet langer verlaagd, vertraagt de CO2-uitstoot. Bovendien worden de weidevogels er ook blij van. De kieviet en de grutto houden van natte pootjes.

Blijft over de boer. Want hij zal door verhoging van het waterpeil over moeten stappen op een andere bedrijfsvoering. Hij kan drainagebuizen in zijn land leggen, maar we kunnen hem ook CO2-opslag-boer maken. Hij zal dan voor zijn diensten betaald moeten worden. Een derde mogelijkheid is dat hij overstapt van de melkveehouderij op natte teelten. Van rietsigaren kun je bijvoorbeeld isolatiemateriaal maken.

In het plan ‘Veen red je niet alleen’, dat ik samen met D66 indien, pleiten wij voor:

 

1. verhoging van het waterpeil

2. langjarig onderzoek naar bodemdaling en de oplossingen

3. een alternatief verdienmodel voor boeren

4. een veencommissaris, die regie voert over de bodemdalingsproblematiek in Nederland.

 

Binnenkort reageert het kabinet op het voorstel en debatteren we in de Tweede Kamer over het veen. Wordt daarom vervolgd!

 

Laura Bromet 

Tweede Kamerlid GroenLinks